Bilişsel Davranışçı Terapi

Bilişsel Davranışçı Terapi

Eğitim Açıklaması

Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) eğitimi, düşünceler, duygular ve davranışlar arasındaki döngüyü bilimsel bir çerçevede ele alarak yapılandırılmış terapi süreçleri yürütmek isteyen ruh sağlığı profesyonelleri için tasarlandı. Psikoloji eğitimleri kapsamında yer alan bu program; vaka kavramsallaştırması, seans planlama, ölçme-değerlendirme ve kanıta dayalı müdahaleler üzerine yoğunlaşır. Eğitim; psikologlar, psikiyatristler, psikolojik danışmanlar ve ilgili alanlardan profesyonellerin klinik uygulamalarını somut araçlarla güçlendirmeyi hedefler.

Ders İçeriği

• BDT’nin kuramsal temelleri: bilişsel model, otomatik düşünceler, ara inançlar ve çekirdek inançlar
• Vaka kavramsallaştırması ve hedef belirleme: formülasyon şemaları, problem listesi, ölçülebilir hedefler
• Değerlendirme ve izlem: görüşme yapısı, semptom izleme, uygun ölçeklerin seçimi ve yorumlanması
• Seans yapılandırma: gündem belirleme, ev ödevlerinin gözden geçirilmesi, özetleme ve geribildirim
• Bilişsel teknikler: düşünce kaydı, bilişsel çarpıtmaları tanıma, Sokratik sorgulama, yeniden yapılandırma
• Davranışsal teknikler: davranış aktivasyonu, maruz bırakma ve tepki önleme (ERP), davranışsal deneyler
• Güvenlik davranışlarını belirleme ve işlevsel analiz (ABC modeli) ile müdahale planı oluşturma
• Duygu düzenleme ve beceri eğitimi: problem çözme, gevşeme, nefes ve farkındalık temelli bileşenlerin entegrasyonu
• Özgül protokoller: depresyon, panik bozukluk, sosyal anksiyete ve OKB’de BDT ilke ve adımları
• Çocuk, ergen ve yetişkinlerle uygulamalarda gelişimsel uyarlamalar ve aile/okul iş birliği
• Nüks (relaps) önleme ve bakım planı: tetikleyici haritalama, erken uyarı işaretleri, sürdürme stratejileri
• Etik ilkeler, kültürel duyarlılık ve süpervizyonla çalışma

Kursiyer Kazanımları

• Danışan verilerini kullanarak tutarlı bir BDT vaka formülasyonu yazabilir ve güncelleyebilir.
• Her seans için yapılandırılmış bir gündem oluşturur, müdahaleleri sıraya koyar ve süre yönetimi yapar.
• Ölçme araçlarıyla başlangıç düzeyini belirler, ilerlemeyi nesnel göstergelerle izler ve raporlar.
• Düşünce kayıt formlarını uygular, bilişsel çarpıtmaları ayırt eder ve yeniden yapılandırma sürecini yönetir.
• Maruz bırakma hiyerarşisi oluşturur; güvenlik davranışlarını azaltarak öğrenmeyi pekiştirir.
• Davranış aktivasyonu planları geliştirir; ödül ve pekiştirme ilkelerini pratikte uygular.
• Ev ödevleri tasarlar, engelleri öngörür ve izleme/geribildirim döngüsünü etkin yürütür.
• Zorlayıcı duygular için beceri öğretimini (problem çözme, gevşeme, dikkat odağı) sistematik biçimde uygular.
• Nüks önleme planı hazırlar; tetikleyiciler ve erken uyarı işaretlerine yönelik sürdürülebilir stratejiler geliştirir.
• Etik ve kültürel duyarlılık ilkelerine uygun, iş birliğine dayalı bir terapötik ilişki kurar.

Uygulama ve Çalışma Alanları

Bu eğitimi tamamlayanlar, mesleki yetkinlik ve yürürlükteki mevzuata uygun şekilde BDT yaklaşımını aşağıdaki ortamlarda uygulayabilir ya da mevcut hizmetlerine entegre edebilir:

• Ruh sağlığı klinikleri, psikoterapi ve danışmanlık merkezleri
• Hastaneler ve üniversiteye bağlı psikolojik danışma birimleri
• Okullar, PDR birimleri ve gençlik merkezleri
• Kurumsal iyi oluş (EAP) programları ve çalışan destek hizmetleri
• STK’lar, toplum temelli ruh sağlığı ve rehabilitasyon projeleri
• Çevrim içi psikolojik destek ve tele-sağlık platformları

Not: Klinik uygulamalar, ilgili lisans, süpervizyon ve yerel düzenlemelere uygun olarak yürütülmelidir.